• Winstpremie anno 2019: een stand van zaken

Winstpremie anno 2019: een stand van zaken

27 maart 2019

Sinds 1 januari 2018 kunnen werkgevers een fiscaalvriendelijke winstpremie uitkeren aan hun werknemers. Omdat de premie heel wat voordelen biedt, kan deze op veel bijval rekenen.

In de praktijk blijkt de regeling echter op een aantal vlakken nog wat onduidelijk en onvolledig te zijn. Een nieuwe wet vult de bestaande regeling aan en zorgt voor meer duidelijkheid.

Wat is een winstpremie?

De werkgever kan een winstpremie in speciën toekennen indien de algemene vergadering van de onderneming beslist om een deel of het geheel van de winst aan haar werknemers uit te keren. De regeling geldt niet voor de bedrijfsleiders.

Werkgevers beschikken zo over de mogelijkheid om tot 30% van hun loonmassa (bedrag van bruto bezoldigingen dat door de werkgever aan de loontrekkers wordt gestort) tegen een gunsttarief toe te kennen, onder de vorm van winstdeling.

Zoals dit ook het geval is bij de bonus CAO 90, is de winstpremie een collectieve bonus. De winstpremie wordt bijgevolg toegekend aan alle werknemers en is daarom niet gekoppeld aan individuele prestaties.

Bij de toekenning heeft de werkgever de keuze tussen een identieke of een gecategoriseerde premie. Kiest hij voor een identieke premie, dan kan hij aan alle werknemers een gelijk bedrag of gelijk percentage van het loon toekennen. Bij een gecategoriseerde premie is de omvang van het bedrag afhankelijk van de verdeelsleutel die wordt toegepast op basis van objectieve criteria. De criteria omvatten een maximale verhouding van 1 op 10.

 

Sociaalrechtelijke en fiscale behandeling

De premie kwalificeert niet als loon en is dus voor de werkgever vrijgesteld van sociale bijdragen. De werknemer draagt wel een solidariteitsbijdrage van 13,07%.

Het betreft een systeem van winstdeling en is daardoor ook vrijgesteld van personenbelasting. De werknemer betaalt wel een bevrijdende belasting van 7%.

De premie is niet aftrekbaar voor de werkgever en moet daarom voor de vennootschapsbelasting opgenomen worden in de verworpen uitgaven.

De identieke premie kan, ongeacht het bestaan van een vakbondsafvaardiging, worden ingevoerd door een eenvoudige beslissing van de algemene vergadering. De gecategoriseerde premie daarentegen kan enkel worden ingevoerd via een collectieve arbeidsovereenkomst of, bij afwezigheid van een vakbondsafvaardiging, via een toetredingsakte.

 

Eenmalig voordeel

De winstpremie is een eenmalig voordeel. De betaling ervan verplicht bedrijven er bijgevolg niet toe om dit in de daaropvolgende jaren eveneens toe te kennen.

  Winstpremie Cash Bonus
Kost werkgever 1.000,00 EUR 1.000,00 EUR
Sociale bijdragen werkgever   212,59 EUR *
Verworpen uitgaven 228,27 EUR **  
Bruto 771,73 EUR 787,41 EUR
Sociale bijdragen werknemer 100,86 EUR *** 102,91 EUR ***
Belastingen 46,96 EUR **** 366,20 EUR *****
Netto 623,91 EUR 318,30 EUR

* 27,00 % (indicatief)

** 29,58 % (2019)

*** 13,07 %

**** 7 %

***** 53,50 % (indicatief)

 

Nieuwe wet komt tegemoet aan vragen over de initiële regeling

Sinds de invoering van de premie rijzen er vragen rond de berekening van de winstpremie, meer in het bijzonder over de toepassing van de pro-rataregeling. Om de nodige antwoorden te bieden, voorziet de wet van 14 december 2018 houdende diverse arbeidsbepalingen in een aantal verduidelijkingen.

 

Mogelijkheid tot uitsluiting van bepaalde werknemers

De werkgever kan voortaan de volgende categorieën van werknemers uitsluiten van het recht op de winstpremie:

  • werknemers die in de loop van het laatst afgesloten boekjaar de onderneming hebben verlaten na een ontslag om dringende reden
  • werknemers die in de loop van het laatst afgesloten boekjaar de onderneming vrijwillig hebben verlaten.

Deze uitsluiting geldt naar analogie met de CAO nr. 90.

Deze uitsluiting is evenwel geen verplichting. De werkgever kan zelf beslissen of hij één van deze of beide categorieën al dan niet uitsluit.

Indien de werkgever de uitsluiting wenst door te voeren, moet dit worden opgenomen in het proces-verbaal van de algemene vergadering (identieke winstpremie) of in de collectieve arbeidsovereenkomst of toetredingsakte (gecategoriseerde winstpremie).

 

Proratisering winstpremie

De initiële regeling liet enkel een pro-rataberekening toe in geval van vrijwillige schorsing van de arbeidsovereenkomst of bij beëindiging van de overeenkomst. Er was bijvoorbeeld geen mogelijkheid om een pro rata bedrag toe te kennen aan de werknemer die langdurig ziek was.

Dankzij de nieuwe bepalingen kan de werkgever het bedrag van de winstpremie berekenen in functie van de effectieve arbeidsprestaties die door de werknemer werden geleverd in het laatst afgesloten boekjaar.

Deze berekeningswijze vormt voor de werkgever slechts een mogelijkheid, geen verplichting.

Ook hier moet de keuze van de werkgever worden opgenomen in het proces-verbaal van de algemene vergadering (identieke winstpremie) of in de collectieve arbeidsovereenkomst of toetredingsakte (gecategoriseerde winstpremie).

Om misbruiken te vermijden wordt voor de pro-rataregeling een onderscheid gemaakt tussen de 2 soorten identieke winstpremies (gelijk bedrag of gelijk percentage). Wanneer men de premie berekent op basis van een bepaald percentage van het loon, kan deze niet worden aangepast aan het tewerkstellingsregime. In dit geval is er namelijk al sprake van een pro-rataberekening.

 

Verplichte gelijkstelling

Voor de bepaling van het tewerkstellingsregime zal de werkgever wel rekening moeten houden met de effectieve arbeidsprestaties, maar ook met bepaalde gelijkgestelde periodes.

Ondanks het feit dat de arbeidsovereenkomst gedurende deze periodes geschorst is, worden de volgende periodes worden gelijkgesteld:

  • Schorsing van de arbeidsovereenkomst met behoud van loon
  • Moeder- en vaderschapsverlof
  • Periodes met gewaarborgd loon arbeidsongeschiktheid
  • Adoptieverlof
  • Pleegverlof.

Deze lijst kan verder worden uitgebreid door de werkgever.

 

Inwerkingtreding

Deze wijzigingen zijn integraal van toepassing sinds 1 januari 2019. Het is bijgevolg mogelijk om ze toe te passen op alle bonussen waarvan tot de uitkering is beslist na deze datum.

 

Contact

BDO Legal volgt dit topic voor u verder op. Voor meer info kunt u contact opnemen met: