HR in 2026: wat zijn de wettelijke nieuwigheden?

People & Workforce colleagues working around a table
Belgische werkgevers staan voor een druk jaar vol HR-wetgeving in 2026. Van hogere maaltijdcheques tot verplichte rapportage over de loonkloof: verschillende wijzigingen hervormen nu al hoe bedrijven hun personeelsbeheer aanpakken. Bijkomende maatregelen (waaronder uitgebreide overurenregelingen en verplichte mobiliteitsbudgetten) zitten in de pijplijn. Dit is jouw stappenplan voor de belangrijkste wijzigingen en deadlines.
 

Maaltijdcheques (€10) 

Sinds 1 januari 2026 is de maximale waarde van de maaltijdcheque verhoogd van €8 naar €10 per dag. De maximale werkgeversbijdrage wordt verhoogd tot €8,91, de minimale persoonlijke bijdrage van de werknemer blijft €1,09. Deze verhoging kan ongeveer +€40 netto per maand en per werknemer vertegenwoordigen.  

Loontransparantie

De Europese Richtlijn 2023/970 over loontransparantie moet uiterlijk op 7 juni 2026 in Belgische wetgeving worden omgezet. Het doel is gelijke verloning voor vrouwen en mannen door middel van transparantiemaatregelen. 

Enkele maatregelen hebben betrekking op alle werkgevers (ongeacht hun grootte): 

  • Transparantie bij werving: meedelen van verloning en verbod op het vragen naar voorgaande salarissen. 
  • Verbod op contractuele clausules betreffende geheimhouding van het salaris.  
  • Verplichting om objectieve en niet-seksistische criteria ter beschikking te stellen om de verloning en de progressie daarvan te bepalen.  
  • Het recht van de werknemer om geïnformeerd te worden over het loonniveau van collega's die hetzelfde werk of werk van gelijke waarde verrichten. 

Voor werkgevers met ≥ 100 werknemers wordt een rapportageverplichting ingesteld over de loonkloof tussen vrouwen en mannen. Bij een afwijking van +5% zijn corrigerende maatregelen verplicht. 

Betrokken werkgevers Uiterste datum Frequentie Eerste te rapporteren jaar
≥ 250 werknemers 7 juni 2027 Jaarlijks 2026
150 – 249 werknemers 7 juni 2027 Elke 3 jaar 2026
100 – 149 werknemers 7 juni 2031 Elke 3 jaar 2030
 

Nieuw beleid voor de terugkeer naar het werk van arbeidsongeschikte werknemers 

Het doel is om de arbeidsongeschikte werknemer zo snel mogelijk naar een geschikte baan te leiden. Hiertoe zijn de belangrijkste nieuwigheden:  
  • Preventief traject: de werknemer kan een aanpassing van de werkpost aanvragen om arbeidsongeschiktheid te voorkomen. 
  • Contact onderhouden: de werkgever moet in het arbeidsreglement een procedure vastleggen voor het onderhouden van contact met arbeidsongeschikte werknemers. 
  • Arbeidspotentieel: het arbeidspotentieel van een arbeidsongeschikte werknemer moet worden vastgesteld voordat de werkgever een re-integratietraject kan opstarten. Voor werkgevers met ≥ 20 werknemers moet dit traject uiterlijk 6 maanden na het begin van de arbeidsongeschiktheid worden gestart.  
  • Als de werknemer niet aanwezig is bij de re-integratiebeoordeling, kan hij of zij worden gesanctioneerd in het kader van de ziekteverzekering. 

Andere nieuwigheden verbonden aan arbeidsongeschiktheid: 

  • De werkgever (> 50 werknemers) moet een solidariteitsbijdrage betalen zodra een werknemer jonger dan 55 jaar langer dan 30 dagen niet heeft kunnen werken (30% van de uitkering die in de 2e en 3e maand verschuldigd is). 
  • De vrijstelling van het doktersattest voor de eerste dag van ziekte wordt teruggebracht tot 2 keer per jaar. 
  • De termijn voor herval wordt verlengd van 14 dagen naar 8 weken.  
  • Er is geen gewaarborgd loon meer bij herval in het kader van een progressieve werkhervatting. 
  • De beëindigingsprocedure voor medische overmacht kan worden gestart na 6 maanden ononderbroken ongeschiktheid (in plaats van 9). 

Enkele maatregelen die voor 2026 gepland bevinden zich nog in de conceptfase, maar hun goedkeuring is zeer waarschijnlijk. 

Nieuw netto overurenregime  

Vanaf 1 april 2026 wordt het vrijwillige overurensysteem uitgebreid. Werknemers kunnen tot 360 vrijwillige overuren presteren (450 in de HORECA-sector), waarvan: 

  • 240 uur (360 uur in de HORECA) vrijgesteld van werkgevers- en persoonlijke sociale zekerheidsbijdragen en bedrijfsvoorheffing (bruto = netto), en zonder overloontoeslag. 
  • Vanaf het 241e uur (361e uur in de HORECA-sector): overloon (50% verhoging, 100% op zondag). Sociale zekerheidsbijdragen en bedrijfsvoorheffing moeten ook worden berekend. Er wordt wel een vermindering van de bedrijfsvoorheffing aan de werknemer toegekend en de werkgever profiteert van een gedeeltelijke vrijstelling doorstorting bedrijfsvoorheffing. 

Verplicht mobiliteitsbudget

Het mobiliteitsbudget moet evolueren van een vrijwillig systeem naar een verplichte regeling via verschillende fases: verplichting op 1 januari 2027 voor bedrijven met meer dan 50 werknemers, en op 1 januari 2028 voor bedrijven met tussen de 15 en 50 werknemers. Bedrijven met minder dan 15 werknemers zouden worden uitgesloten. 

Terugkeer van de proefperiode

De proefperiode zou opnieuw ingevoerd worden. Gedurende de eerste zes maanden kan elke partij dan het contract beëindigen met een week opzegtermijn. 

Nachtwerk 

Er zou geen algemeen verbod meer zijn op nachtwerk. Voor de distributiesector en aanverwante sectoren, waaronder e-commerce, zou de periode die als "nachtwerk" wordt beschouwd, beperkt worden tot de periode van 23u00 tot 6u00. De betrokken paritaire comités omvatten de PC's van de zelfstandige kleinhandel, de voedingsmiddelenhandel, de logistiek en de grote kleinhandelszaken. 

Vragen over hoe deze wijzigingen jouw bedrijf beïnvloeden? Onze expert helpt je compliant te blijven.