In deze aflevering van Boarding Time - de podcast van BDO, De Bestuurder & Spaarvarkens.be over het leven in de bestuurskamer - schuiven Annemie Baeyaert en Nico Vandervelpen aan.
Annemie Baeyaert bouwde een carrière van dertig jaar bij Katoen Natie op en combineert haar kmo in kunstgras vandaag met verschillende bestuursmandaten. Nico Vandervelpen werkte in het verleden bij LRM en is co-founder en Managing Partner van Bioqube Ventures, een biotechfonds met activiteiten in Europa en de VS.
Samen praten ze over een rol die vaak verkeerd begrepen wordt: de onafhankelijke bestuurder. Wat houdt die rol in? En wat is nu juist de toegevoegde waarde van een onafhankelijke bestuurder?
De Corporate Governance Code 2020 omschrijft formeel wat onafhankelijk betekent. Maar volgens Annemie en Nico zit de essentie ergens anders: in de geest, niet enkel in de letter.
Een onafhankelijke bestuurder is een bruggenbouwer, iemand die voortdurend de belangen van het bedrijf, de aandeelhouder en het management met elkaar probeert te verzoenen, op een kritische en daadkrachtige manier.
De taak van een onafhankelijk bestuurder is om op een objectieve manier naar problemen te kijken, vanop afstand, en daar op een constructieve manier bij te dragen aan een oplossing.
Die rol vraagt om de juiste persoon op de juiste plek. Het uitgangspunt is de nood van het bedrijf, niet het netwerk. Welk profiel heeft de raad van bestuur vandaag nodig? Welke vraag moet die persoon kunnen beantwoorden? Pas wanneer dat duidelijk is, komt de zoektocht naar de juiste kandidaat. Executive search is dan de meest professionele weg om de ons-kent-ons-reflex te vermijden.
Een onafhankelijke bestuurder zit niet elke dag in het bedrijf. Tussen twee vergaderingen kan er veel veranderen, en die informatie mis je per definitie. De oplossing: grondige voorbereiding, vooraf bijkomende informatie vragen en tijdens de vergadering kritisch genoeg doorvragen om de gaten zelf te vullen.
Diezelfde logica geldt op strategisch niveau. Er gaat in de praktijk te weinig tijd naar strategie in een gewone bestuursvergadering, de focus ligt al snel op tussentijdse rapportering en cijfers. Daarom is het belangrijk om minstens één keer per jaar een apart moment te creëren: een strategiedag, los van de dagelijkse activiteiten, om grondig te toetsen of de koers nog klopt.
Een correcte vergoeding voor een onafhankelijke bestuurder is nodig en gerechtvaardigd. Maar ze is niet de essentie van de rol. De drijfveer zit elders: de mogelijkheid om bij te dragen, om iets te leren, om waarde te creëren voor een bedrijf waarin je gelooft.
Er bestaan daarnaast ook strikte regels die net moeten verhinderen dat de vergoeding van een onafhankelijke bestuurder zijn onafhankelijkheid aantast: bijvoorbeeld beperkingen op het aantal mandaten en op de looptijd van een mandaat.
Een bestuursmandaat is geen dagdagelijkse bezigheid, maar iemand die de job als onafhankelijk bestuurder ter harte neemt, is er veel mee bezig. Daar staat een remuneratie niet noodzakelijk rechtstreeks op gealigneerd.
Wat is het verschil tussen Amerikaans en Europees leiderschap? Hoe ga je als bestuurder om met een activistische aandeelhouder? En wie nemen Baeyaert en Vandervelpen mee op hun volgende vlucht?
Ontdek ze hier!
